Erişilebilirlik Beyanı
Bu kişisel sitede fikirlerimi, deneyimlerimi ve teknik notlarımı paylaşıyorum. Bunların mümkün olduğunca herkes tarafından, bir engelle karşılaşmadan okunabilmesini istiyorum. Erişilebilirliği yalnızca yasal bir yükümlülük değil, açık webin doğal bir parçası olarak görüyorum.
Ben engelli bir birey değilim; ailemde veya yakın çevremde bu siteyi düzenli olarak deneyebilecek engelli bir kullanıcı da yok. Bu nedenle başkalarının yaşadığı bariyerleri bütünüyle bildiğimi varsayamam. Yine de standartları izleyerek, empati kurarak ve öğrendiklerimi sitenin bakım sürecine ekleyerek elimden geldiğince engelsiz bir deneyim oluşturmaya çalışıyorum. Kaçırdığım bir sorun varsa geri bildiriminiz özellikle değerli.
Hedef ve kapsam
Türkiye’deki 2025/10 sayılı erişilebilirlik genelgesi; kapsamındaki kamu kurumlarıyla birlikte sayılan özel sektör ve e-ticaret hizmetlerini de içeriyor. Sitenin bugünkü kişisel ve işlem yapılmayan yayın modeli bu sayılan kategorilere girmiyor gibi görünüyor; bu koşullu değerlendirme hukuki görüş değildir ve hizmet modeli değişirse yeniden ele alınmalıdır. Gönüllü geliştirme ve yayınlama hedefi olarak WCAG 2.2 AA’yı esas alıyorum.
Uyum durumu
Bu beyan bir öz değerlendirmedir; sertifika veya bağımsız uygunluk raporu değildir. Site WCAG 2.2 AA gereksinimlerini geliştirme tabanı olarak kullanıyor. Henüz eksiksiz bir WCAG-EM değerlendirmesi ve deneyimli engelli kullanıcılarla kullanılabilirlik çalışması yapılmadığı için şu aşamada “tam uyumlu” ya da “sertifikalı” iddiasında bulunmuyorum.
Kontrol ettiğim ve düzelttiğim konular
Mevcut kamusal kayıt, tamamlanmış bir WCAG-EM değerlendirmesi değil; kaynak kodu ve test tanımları incelemesidir. Depoda bulunan kontrolleri ve değişiklikler için tanımlanmış denetimleri gösterir; saklanmış bir sonuç olmadan tanımlı bir test, üretimde başarıyla tamamlanmış gibi sunulmaz.
- Semantik başlık ve landmark yapısı, ana içeriğe atlama bağlantısı, sayfa dili ve yabancı dildeki pasajların dil işaretleri.
- Klavye ile kullanım, görünür ve mantıklı odak sırası, açılır içerik menüsünde odak yönetimi ve odağın sabit katmanların altında kalmaması.
- Yüzde 200 metin büyütme ve yüzde 400 yakınlaştırmada reflow; dar görünümde sabit başlıkların içeriği kapatmaması ve gerekli metinlerin kesilmemesi.
- Kapak ve içerik görsellerinin yerelleştirilmiş alternatif metinleri; dekoratif görsellerin erişilebilirlik ağacından çıkarılması.
- Bağlantıların bağlam dışında da anlaşılabilir olması; “buraya tıklayın” benzeri belirsiz bağlantı metinlerinin engellenmesi.
- Seçim ve durumların yalnızca renk, biçim veya konumla anlatılmaması; dinamik sonuçların bildirilmesi, azaltılmış hareket tercihi ve açık/koyu tema kontrolleri.
Değerlendirme yöntemi
28 Ağustos 2026 tarihli kayıt, site sahibi ve geliştiricisi tarafından yapılan bir kaynak kodu ve test tanımları incelemesidir. Otomasyon insan değerlendirmesinin yerine değil, tekrar eden hataları erken yakalayan bir güvenlik ağı olarak tasarlanmıştır; sayfa test kapsamı ile tamamlanmış test kanıtını birbirinden ayırır.
- Kaynak kodu, içerik, başlık düzeni, alternatif metin kapsamı, bağlantı adları ve dil parçaları için tanımlanmış regresyon kontrolleri.
- Temsilî sayfa şablonları, iki dil, açık/koyu tema ve dar yeniden akış görünümü için tanımlanmış axe-core tarayıcı paketi.
- Uzman kullanılabilirlik kanıtı sayılmayan önceki keşif amaçlı klavye, odak, ekran okuyucu ve yüzde 400 yakınlaştırma denemeleri.
- Üretim derlemesi, yerelleştirme anahtarları ve iç bağlantılar için tanımlanmış tekrarlanabilir kontroller.
Teknik dayanak
Sitenin erişilebilirliği semantik HTML, CSS, JavaScript ve gerektiği yerde WAI-ARIA desteğine dayanır. Ana yazı içeriği sunucu tarafından HTML olarak üretilir; bazı menüler, filtreler, tema seçimi ve kopyalama işlevleri JavaScript gerektirir.
Bilinen sınırlar
Üretimdeki sitenin WCAG 2.2 A ve AA başarı ölçütlerinin tamamını karşıladığını doğrulayan güncel ve eksiksiz bir değerlendirme yoktur. Otomatik araçlar ve ekran okuyucu konusunda uzman olmayan bir geliştiricinin denemeleri, engelli kullanıcıların gerçek deneyiminin yerini tutmaz. Eksiksiz bir WCAG-EM değerlendirmesi ile deneyimli engelli kullanıcılarla kullanılabilirlik çalışması beklemektedir; her tarayıcı, işletim sistemi ve yardımcı teknoloji birleşimi sınanmamıştır. Bağlantı verilen üçüncü taraf siteler bu beyanın kapsamı dışındadır.
Sürekli bakım
Erişilebilirlik tek seferlik bir çalışma değildir. WCAG 2.2 AA kuralları bu deponun geliştirme talimatlarına ve regresyon kontrollerine eklendi. Yeni sayfa, bileşen ve içeriklerde aynı taban korunacak; bilinen durum veya değerlendirme kapsamı değiştiğinde bu beyan güncellenecek ve en az yılda bir yeniden gözden geçirilecek.
Geri bildirim
Bir sayfaya erişemiyor, bir kontrolü kullanamıyor veya içeriği anlamanıza engel olan bir sorun görüyorsanız bana X ya da LinkedIn üzerinden ulaşabilirsiniz.
Mümkünse sayfa adresini, karşılaştığınız engeli ve kullandığınız tarayıcı ya da yardımcı teknolojiyi yazın. Engelinizi veya kişisel bilgilerinizi açıklamak zorunda değilsiniz. Sorunu anlayıp düzeltebilmek için gerekli olduğu ölçüde bilgi yeterlidir; mümkün olan en kısa sürede yanıt vermeye çalışacağım.
Dayanaklar
Bu beyanın yapısı ve teknik hedefi aşağıdaki kaynakları esas alır.