[{"data":1,"prerenderedAt":327},["ShallowReactive",2],{"locale-alternates:\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-destegi-notu-okura-ne-anlatiyor":3,"post-\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-destegi-notu-okura-ne-anlatiyor":8},{"path":4,"alternates":5},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-destegi-notu-okura-ne-anlatiyor",{"tr":4,"en":6,"de":7},"\u002Fai-editorial-disclosure","\u002Fde\u002Fki-kennzeichnung-was-leser-ueber-den-beitrag-des-autors-erfaehrt",{"page":9,"translations":190,"nav":196,"related":318,"random":319},{"id":10,"title":11,"body":12,"categories":160,"category":163,"changeHistory":163,"date":164,"description":165,"disclosures":166,"draft":169,"extension":170,"firstLiveAt":163,"image":171,"imageAlt":172,"kind":173,"lang":174,"meta":175,"navigation":176,"omitGermanLocalizationDisclosure":169,"path":4,"publishedAt":163,"readingTime":177,"rights":163,"seo":178,"seoTitle":179,"slug":180,"sources":163,"stem":181,"tags":182,"translationKey":187,"type":188,"updated":163,"__hash__":189},"postsTr\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-destegi-notu-okura-ne-anlatiyor.md","“Yapay zekâ desteğiyle hazırlandı” notu okura ne anlatıyor?",{"type":13,"value":14,"toc":151},"minimark",[15,19,22,25,28,33,36,39,48,51,55,69,72,75,78,81,85,88,91,94,97,104,108,111,114,117,123,128,131,138,142,145,148],[16,17,18],"p",{},"Bir yazının yanında “Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır” notunu gördüğünüzü düşünün. Yazarın kendi metni daha akıcı hâle mi getirildi? Verdiği notlardan bir ilk taslak mı üretildi? Yoksa konuyu, örnekleri ve sonucu da büyük ölçüde model mi belirledi?",[16,20,21],{},"Notu okudunuz, fakat işin nasıl yapıldığını hâlâ bilmiyorsunuz.",[16,23,24],{},"Ben de yazılarımı hazırlarken yapay zekâdan yararlanıyor ve bunu açıklıyorum. Bu açıklamaların okurlarımın güvenini nasıl etkilediğine ilişkin elimde bir ölçüm yok.",[16,26,27],{},"Yine de açıklamanın kendisini inceleyebilirim. “AI kullandım” dediğimde bir araç hakkında bilgi veriyorum. Okurun merak ettiği ise o aracın düşüncenin ve metnin oluşmasında hangi işi yaptığı olabilir.",[29,30,32],"h2",{"id":31},"aynı-not-farklı-çalışma-biçimleri","Aynı not, farklı çalışma biçimleri",[16,34,35],{},"Bir yazar ana fikrini kurar, örneklerini seçer ve metni yazar. Ardından yapay zekâdan uzun cümleleri sadeleştirmesini ister. Başka bir yazar kendi görüşünü, deneyimini ve kaynaklarını bir çalışma notuna döker; ilk metni modelin hazırlamasını ister. Daha sonra bu taslak üzerinde çalışır.",[16,37,38],{},"İki durumda da insanın katkısı vardır. Fakat katkının yeri farklıdır. İlkinde AI mevcut bir metnin anlatımını değiştirir. İkincisinde anlatımın ilk biçimini de üretir. “Yapay zekâ desteği” ifadesi tek başına bu farkı açıklamaz.",[16,40,41,42,47],{},"Kendi ",[43,44,46],"a",{"href":45},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-kullanim-politikasi","yapay zekâ kullanım politikamda"," dil düzenlemesiyle daha kapsamlı taslak katkısını ayırıyorum. Bununla birlikte genel politika, tek tek yazılarda ne yapıldığını her zaman anlatamaz. Bir metindeki destek araştırmayla sınırlı kalabilir. Başka bir metinde model, ilk taslağın önemli bir bölümünü hazırlayabilir.",[16,49,50],{},"Bu fark, yalnızca kaç kelimeyi kimin yazdığıyla da açıklanamaz. Metnin çoğunu bir insan yazmış olsa bile ana iddiayı sorgulamadan modelden almış olabilir. Tersine, bir yazarın kendi deneyiminden çıkardığı ayrıntılı muhakeme, model yardımıyla daha okunur bir metne dönüşebilir. Kelime sayısı, düşüncenin nereden geldiğini tek başına göstermez.",[29,52,54],{"id":53},"okur-açıklamadaki-boşluğu-kendisi-dolduruyor","Okur, açıklamadaki boşluğu kendisi dolduruyor",[16,56,57,58,68],{},"Sacha Altay ve Fabrizio Gilardi'nin 2024'te PNAS Nexus'ta yayımladığı ",[43,59,67],{"href":60,"className":61,"rel":63,"target":66},"https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1093\u002Fpnasnexus\u002Fpgae403",[62],"dofollow",[64,65],"nofollow","noopener","_blank","haber başlıklarında AI etiketlerini inceleyen araştırma",", bu belirsizliği somut bir deneyle ele alıyor. ABD ve Birleşik Krallık'taki çevrim içi katılımcılar, sosyal medya gönderisi biçiminde sunulan haber başlıklarını değerlendirdi.",[16,70,71],{},"İkinci deneyde “Metin yapay zekâ tarafından üretildi” etiketi sabit tutuldu. Araştırmacılar, bu etiketin ne anlama geldiğini farklı iş bölümleriyle açıkladı. Bir gruba gazetecinin konuyu seçip yazıyı yazdığı, AI'ın dili ve üslubu düzenlediği söylendi. Başka bir gruba gazetecinin konuyu ve kaynakları sağladığı, ilk taslağı AI'ın yazdığı anlatıldı. Üçüncü açıklamada ise AI konuyu seçiyor ve yazının tamamını üretiyordu. Etiketi açıklamasız gören bir grup da vardı.",[16,73,74],{},"Araştırmacılar başlıkların ne kadar doğru bulunduğuna ve paylaşma isteğine ilişkin puanları birlikte değerlendirdi. Dil düzenleme ve kaynaklardan ilk taslak hazırlama açıklamaları, açıklamasız etikete göre daha olumlu sonuç verdi. Bu iki grubun puanları, etiketsiz kontrol grubundan anlamlı biçimde yüksek değildi.",[16,76,77],{},"Burada değişen, katılımcılara anlatılan iş bölümüydü. Üstelik açıklamalar baştan verildi, anlaşılıp anlaşılmadığı soruldu ve tekrarlandı. Dolayısıyla deney, bir web sayfasına biraz daha uzun bir not eklemenin her zaman daha iyi sonuç vereceğini göstermiyor. Ölçülen şey de haberlerin gerçek doğruluğu veya fiilen paylaşılması değil, başlıklara verilen anlık puanlardı.",[16,79,80],{},"Benim bu araştırmadan çıkardığım daha dar sonuç şu: Okurun nasıl tepki vereceğini tahmin etmeden önce, ona hangi çalışma biçimini anlattığımızı netleştirmemiz gerekiyor.",[29,82,84],{"id":83},"bir-yazardan-beklenen-şey-yalnızca-bilgi-değil","Bir yazardan beklenen şey yalnızca bilgi değil",[16,86,87],{},"Bir yöneticinin, başka bir yöneticinin zor bir kararını anlattığı yazıyı okuduğunu düşünelim. Okur doğru bilgi arıyor olabilir. Aynı zamanda o kişinin hangi seçeneği neden elediğini, neyi yanlış değerlendirdiğini ve sonuçla nasıl yüzleştiğini öğrenmek istiyor olabilir.",[16,89,90],{},"Bu beklentide birinci elden deneyimin yeri var. “Bu kararı verdim” cümlesi, “Böyle bir durumda şu karar verilebilir” cümlesinden farklı bir şey vaat ediyor. İkincisi yararlı bir analiz olabilir. Fakat birincisinin yerine geçmesi için anlatılan deneyimin gerçekten yaşanmış olması gerekir.",[16,92,93],{},"Yapay zekâ kullanımını önemseyen her okuru peşinen önyargılı saymak bu ayrımı kaçırır. Okur metindeki bilgilerin doğruluğunu sorgularken yazarın katkısını da merak edebilir. Bir düşüncenin yazar tarafından geliştirilmesi, başkasından aktarılması veya model önerisinden hareketle kurulması, okurun o yazıya neden zaman ayırdığı açısından önem taşıyabilir.",[16,95,96],{},"Bu, araştırmaların bütün okurlar hakkında kanıtladığı bir sonuç değil. Yazarlık ilişkisinde makul bulduğum bir beklenti. Okura “Bilgi doğruysa nasıl üretildiğinin ne önemi var?” demek, neye değer vereceğine onun adına karar vermek olur.",[16,98,99,103],{},[43,100,102],{"href":101},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-yargisina-neden-guveniyoruz","AI yargılarına güven üzerine önceki yazımda",", bir tavsiyeyi kabul etmekle doğru karar vermeyi ayırmıştım. Buradaki soru, okurun adı yazının üzerinde duran kişiden nasıl bir katkı beklediği. Bir metin doğru bilgiler içerebilir ve yine de bu beklentiyi karşılamayabilir.",[29,105,107],{"id":106},"katkıyı-anlatmak-için-iş-bölümünü-görünür-kılmak","Katkıyı anlatmak için iş bölümünü görünür kılmak",[16,109,110],{},"Yazının sorumluluğunu üstlenmek, onu hazırlarken yapılan işin tamamını anlatmaz. Bir metni onaylamakla ilk taslağını yazmak farklı katkılardır. Kaynağı bulmakla o kaynaktan hangi sonucun çıkarılabileceğine karar vermek de öyle.",[16,112,113],{},"Bu nedenle bir kullanım notunda modelin adı veya kaç kez kullanıldığı yerine, metne yaptığı esas katkıyı açıklamak daha yararlı olabilir. Yazar hangi malzemeyi sağladı? AI hangi bölümü hazırladı? Yazar sonrasında neyi inceledi ve değiştirdi?",[16,115,116],{},"Farkı göstermek için iki varsayımsal not düşünelim. Bunlar bu sitedeki bütün yazıların üretim kaydı değil:",[118,119,120],"blockquote",{},[16,121,122],{},"Yazarın hazırladığı metin, anlatımı sadeleştirmek ve dil hatalarını düzeltmek için AI yardımıyla düzenlendi. Son metin yazar tarafından incelendi.",[118,124,125],{},[16,126,127],{},"İlk taslak, yazarın verdiği görüşler, deneyim notları ve kaynaklar üzerinden AI ile hazırlandı. Yazar kaynakların ilgili iddiaları destekleyip desteklemediğini kontrol etti, metni gözden geçirdi ve son sürümü onayladı.",[16,129,130],{},"İkinci nottaki kontroller gerçekten yapılmadıysa o cümleler kullanılamaz. Daha ayrıntılı bir açıklama, yalnızca daha ayrıntılı bir iddia da olabilir. Notun değeri, yapılan işle örtüşmesinden gelir.",[16,132,133,137],{},[43,134,136],{"href":135},"\u002Ftr\u002Facik-yayincilik-yapay-zeka-aylik-seo-raporlama-deneyi","Açık Yayıncılık ve aylık raporlama deneyimde",", AI ile hazırlanan değerlendirmelerin arkasındaki çalışma biçimini ayrıca anlatıyorum. Bir raporla kişisel deneyim yazısının aynı notla açıklanması gerekmeyebilir. Bu ayrım, üretimi olduğundan daha insani veya daha otomatik göstermek için değil, gerçekte nasıl yapıldığını anlatmak için yararlı.",[29,139,141],{"id":140},"açıklamanın-amacı-okuru-ikna-etmek-olmamalı","Açıklamanın amacı okuru ikna etmek olmamalı",[16,143,144],{},"Yapay zekâ beyanının başarısını, onu gören herkesin yazıyı aynı ölçüde beğenmesiyle değerlendirmek istemem. Daha açık bir not bazı okurları rahatlatabilir. Başkaları, anlatılan katkı biçiminin aradıkları şey olmadığına karar verebilir. Hangisinin olacağını kendi okurlarım için ölçmüş değilim.",[16,146,147],{},"Beyan, bu kararı verebilmeleri için yeterli bilgi sağlamalı. Dil düzenlemesine destek aldıysam bunu, ilk taslağı model hazırladıysa onu anlatmalı. İnsan incelemesi yapılmışsa neyin incelendiğini açıklamalı; yapılmamış bir kontrolü varmış gibi göstermemeli.",[16,149,150],{},"Yazının üzerindeki isim, okurun kiminle muhatap olduğunu söyler. Kullanım notu ise o kişinin metne nasıl katkı verdiğini anlamasına yardımcı olabilir. “AI kullandım” demekten “Bu yazıda AI şu işi yaptı, ben şu katkıyı verdim” demeye geçmenin değeri burada.",{"title":152,"searchDepth":153,"depth":153,"links":154},"",2,[155,156,157,158,159],{"id":31,"depth":153,"text":32},{"id":53,"depth":153,"text":54},{"id":83,"depth":153,"text":84},{"id":106,"depth":153,"text":107},{"id":140,"depth":153,"text":141},[161,162],"ai","business",null,"2026-09-30","Bir yazıda AI kullanıldığını söylemek, kimin ne yaptığını açıklamaya yetiyor mu? Kendi yayın pratiğim üzerinden yazarın katkısını ve okurun beklentisini inceliyorum.",{"aiUse":167,"aiNote":168},"ai-assisted","Bu yazının konusu ve kişisel bağlamı Evren Bal tarafından belirlendi. Kaynak incelemesi, araştırma sentezi ve ilk Türkçe taslak yapay zekâ desteğiyle hazırlandı. Taslak, Evren Bal'ın içerik incelemesini bekliyor.",false,"md","\u002Fimages\u002Fhero\u002Fai-editorial-disclosure.avif","İnsan bir açıklama kâğıdını kaldırarak kaynakları, yapay zekâ desteğini ve son incelemeyi görünür kılıyor.","Deneme","tr",{},true,5,{"title":11,"description":165},"Yapay Zekâ Kullanım Beyanı: Yazıda Kimin Katkısı Var?","yapay-zeka-destegi-notu-okura-ne-anlatiyor","tr\u002Fyapay-zeka-destegi-notu-okura-ne-anlatiyor",[183,184,185,186],"ai-destekli-yazim","yazarlik","editoryal-seffaflik","yapay-zeka-kullanim-beyani","ai-editorial-disclosure","post","i1ommK7qEHUz0qAaZB8BDIjxrbkPBMPOeDq9z8rEwLc",{"tr":191,"en":192,"de":194},{"path":4,"title":11},{"path":6,"title":193},"What an AI Disclosure Tells Readers About the Author’s Contribution",{"path":7,"title":195},"Was eine KI-Kennzeichnung über den Beitrag des Autors aussagt",{"prev":197,"next":163,"others":200,"lucky":317,"readingTime":177},{"path":198,"title":199},"\u002Ftr\u002Fyapay-zekadaki-ilerleme-hayatimizi-ne-zaman-iyilestirir","Yapay zekâdaki ilerleme hayatımızı ne zaman iyileştirir?",[201,204,207,210,213,216,219,222,225,228,231,234,237,240,243,246,249,251,254,257,260,263,266,269,272,275,276,279,282,285,288,291,294,297,300,302,305,308,311,314],{"path":202,"title":203},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-ve-hic-yapilmayan-ise-alimlar","Yapay zekâ işten çıkarmadan iş sayısını azaltıyor",{"path":205,"title":206},"\u002Ftr\u002Fai-cro-arastirmasinda-neyi-otomatiklestirebilir","AI, CRO araştırmasının hangi bölümünü üstlenebilir?",{"path":208,"title":209},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-donusumunde-sirketin-hafizasi-olan-calisanlari-korumak","Yapay Zekâ Dönüşümünde Şirketin Hafızası Olan Çalışanları Korumak",{"path":211,"title":212},"\u002Ftr\u002Fyapay-zekaya-ne-kadar-yetki-verilmeli","Yapay Zekâya Ne Kadar Yetki Vermeliyiz?",{"path":214,"title":215},"\u002Ftr\u002Fai-verimlilik-kazanci-kimin-cebine-giriyor","AI Verimlilik Kazancı Kimin Cebine Giriyor?",{"path":217,"title":218},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-gerekli-mi","Yapay Zekâ Gerekli mi, Yoksa Yanlış Sorunu mu Çözüyoruz?",{"path":220,"title":221},"\u002Ftr\u002Fteknoloji-yonetimi-ile-dijital-donusum-ayni-sey-degil","Teknoloji Yönetimi ile Dijital Dönüşüm Aynı Şey Değil",{"path":223,"title":224},"\u002Ftr\u002Fmesele-llms-txt-degil-yegen","Mesele llms.txt Değil Yeğen!",{"path":226,"title":227},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-istekleri-ne-zaman-farkli-modellere-yonlendirilmeli","Yapay Zekâ İstekleri Ne Zaman Farklı Modellere Yönlendirilmeli?",{"path":229,"title":230},"\u002Ftr\u002Fab-yapay-zeka-yasasi-risk-seviyesinden-sonra-sirketinizi-ne-bekliyor","AB Yapay Zekâ Yasası: Risk seviyesini belirledikten sonra ne yapmalısınız?",{"path":232,"title":233},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-donusumu-isi-yeniden-tasarlamakla-baslar","Yapay Zekâ Dönüşümü, İşi Yeniden Tasarlamakla Başlar",{"path":235,"title":236},"\u002Ftr\u002Fsaglikta-yapay-zeka-chatbot-triyaj-ve-tibbi-cihaz-arasindaki-fark","Sağlıkta yapay zekâ: Chatbot, triyaj ve tıbbi cihaz arasındaki fark",{"path":238,"title":239},"\u002Ftr\u002Fsatis-ile-diger-departmanlar-neden-surekli-catisiyor","Satış ile Diğer Departmanlar Neden Sürekli Çatışıyor?",{"path":241,"title":242},"\u002Ftr\u002Ficerigi-uretmekle-dagitmak-ayni-karar-degil","Icerigi Uretmekle Dagitmak Ayni Karar Degil",{"path":244,"title":245},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-ile-api-gelistirirken-rest-kalitesini-korumak","Yapay Zekâ ile API Geliştirirken Kaliteyi Korumak",{"path":247,"title":248},"\u002Ftr\u002Fsesli-ajan-sistemi-kurarken-neye-dikkat-etmeliyiz","Sesli ajan sistemi kurarken neye dikkat etmeliyiz?",{"path":135,"title":250},"Açık Yayıncılık ve Yapay Zekâ ile Aylık SEO Raporlama Deneyi",{"path":252,"title":253},"\u002Ftr\u002Fchatbot-gelistirmek-sandiginiz-kadar-basit-degil-gercek-bir-deneyimden-ogrendiklerim","Chatbot geliştirmek sanıldığı kadar basit değil: gerçek bir deneyimden öğrendiklerim",{"path":255,"title":256},"\u002Ftr\u002Fai-ile-bilgi-tabani-kurmak-isletmek-zor","AI ile yazarken arşivi de düşünmek",{"path":258,"title":259},"\u002Ftr\u002Fnormalde-erteleyecegim-isi-ai-ile-bir-saatte-bitirdim","Normalde üşenip yapmayacağım işi AI ile bir saatte bitirdim",{"path":261,"title":262},"\u002Ftr\u002Fproductlog-once-kendim-icin-insa-ettigim-platform","ProductLog: Önce Kendim İçin İnşa Ettiğim Platform",{"path":264,"title":265},"\u002Ftr\u002Fredar-kap-bildirimleri-icin-yapay-zeka-destekli-ozet-ve-uyari-sistemi","Redar: KAP Bildirimleri İçin Yapay Zeka Destekli Özet ve Uyarı Sistemi",{"path":267,"title":268},"\u002Ftr\u002Fgsc-verilerinden-anlam-cikarmak-rankextension-yolculugunun-ilk-adimi","RankExtension'a Ne Oldu?",{"path":270,"title":271},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-sisteminiz-gercekten-sonuc-uretiyor-mu","Yapay Zekâ Sisteminiz Gerçekten Sonuç Üretiyor mu?",{"path":273,"title":274},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-ile-bilgi-yonetimi-aramadan-karara","Yapay Zekâ ile Bilgi Yönetimi: Aramadan Karara",{"path":198,"title":199},{"path":277,"title":278},"\u002Ftr\u002Fayda-1-milyon-gosterim-sifir-gelir-programatik-seo-vaka-analizi","Ayda 1 Milyon Gösterim, Sıfır Gelir: Programatik SEO Vaka Analizi (Post-Mortem)",{"path":280,"title":281},"\u002Ftr\u002Fyazilimciligin-sonu-mu-geldi-yapay-zeka-ile-bir-ronesans-yasaniyor","Yazılımcılığın Sonu mu Geldi? Yapay zeka ile bir rönesans yaşanıyor.",{"path":283,"title":284},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-icin-is-akisi-yeniden-tasarlamak","Yapay Zekâ İçin İş Akışı Nasıl Yeniden Tasarlanır?",{"path":286,"title":287},"\u002Ftr\u002Fturkiyenin-ilk-gercek-zamanli-gizli-musteri-raporlamasi","Türkiye'nin İlk Gerçek Zamanlı Gizli Müşteri Raporlaması",{"path":289,"title":290},"\u002Ftr\u002Fknow-how-pis-agzima-dus","Know-how Piş, Ağzıma Düş: Bilgiyi Uygulamak mı, Üretmek mi?",{"path":292,"title":293},"\u002Ftr\u002Fsoru-sormaktan-isi-devretmeye","Soru Sormaktan İşi Devretmeye: Codex Araştırması Ne Gösteriyor?",{"path":295,"title":296},"\u002Ftr\u002Fchatbot-verisini-ucuncu-taraf-yapay-zeka-saglayicisina-gondermek","Chatbot verisini üçüncü taraf yapay zekâ sağlayıcısına göndermek ne demek?",{"path":298,"title":299},"\u002Ftr\u002Fai-gorunurluk-araclari-gercekten-ise-yariyor-mu","AI Görünürlük Araçları Gerçekten İşe Yarıyor mu?",{"path":101,"title":301},"Yapay Zekâ Yargılarına Neden Güveniyoruz?",{"path":303,"title":304},"\u002Ftr\u002Fwordpressten-nuxta-yapay-zeka-destekli-icerik-akisi","WordPress’ten Nuxt’a: Yapay zekâ destekli içerik akışı kurmak",{"path":306,"title":307},"\u002Ftr\u002Fsurec-otomasyonunda-yapay-zeka-ne-zaman-kullanilmali","Bir Süreci Otomatikleştirirken Yapay Zekâ Ne Zaman Gerekli?",{"path":309,"title":310},"\u002Ftr\u002Fai-destekli-migrasyon-ertelenen-isler","Yapay zekâ, ertelenen işleri yapılabilir kılıyor",{"path":312,"title":313},"\u002Ftr\u002Fyapay-zeka-caginda-cocuk-yetistirmek","Yapay Zeka Çağında Çocuk Yetiştirmek",{"path":315,"title":316},"\u002Ftr\u002Fsirkete-ozel-yapay-zekayi-ozel-yapan-nedir","Şirkete Özel Yapay Zekâyı Özel Yapan Nedir?",{"path":303,"title":304},[],[320,322,326],{"path":258,"title":259,"date":321},"2026-09-02",{"path":323,"title":324,"date":325},"\u002Ftr\u002Fbir-merhabanin-maliyeti-kurumsal-yapay-zeka","Bir “Merhaba”nın Maliyeti: Kurumsal Yapay Zekâ Kullanımını Yönetmek","2026-09-27",{"path":241,"title":242,"date":163},1790742094482]